معرفي درس؛ طرح درس و شرايط امتحان
برنامه درسي روش تحقيق در ارتباطات، دوره كارشناسي ارشد
سال تحصيلي 88- 89، نيمسال اول
سطح: كارشناسي ارشد
استاد: دكتر حميد عبداللهيان
هدف: اين درس در طول 16 جلسه با اين هدف ارائه ميشود كه دانشجويان با مباني دانش ارتباطات نوين و بويژه با شيوه پژوهش در حوزه ساز و كارهاي ارتباطاتي (پيشرفتهاي اجتماعي- فرهنگي معاصر و ارائه قرائت از متون قديم) آشنايي يابند. آنچه در اين درس تمرين مي شود به دانشجويان كمك خواهد كرد تا رويكرد تركيبي نظريه و روش را با تمركز بر گزينش يك نظريه و رسيدن به يك فرضيه و طراحي روش تحقيق در موضوع مورد علاقه خود بر اساس اين فرضيه فرا گرفته و بكار ببرند و از تعدد هدف و تعدد مفروضات در انجام تحقيقات بپرهيزند. همچنين دانشجويان فرا مي گيرند كه بايد به دنبال حل فقط يك مساله باشند. اين مباحث شامل تمرين شناخت اصالت مساله است و تشخيص آن از شبه مساله و يا مسايل كاذب است.
در پايان ترم تحصيلي انتظار ميرود دانشجويان قادر باشند قدرت تحليل پديدهها و فرآيندهاي ارتباطات نوين (ارتباطات انساني و ارتباطات از طريق رسانه ها) را در قالب طرح پايان نامه خود (در پنج صفحه تايپ شده همراه با ذكر منابع به شيوهاي كه در اينجا آمده) نشان دهند. بدين منظور، انواع نظريههاي نوين و نقدهاي روش شناختي موجود در هريك از جنبههاي نظري و پژوهشي حوزه ارتباطات معاصر مورد ارزيابي قرار ميگيرد. در نقد نظري و روششناختي آثار ارتباطاتي و مطالعات فرهنگي اصل بر كاوش تاثير زمانه بر مكانيسم هاي ذهني لازم براي فهم اين آثار گذاشته ميشود. از دانشجويان انتظار ميرود با مشاركت در بحث هاي كلاس نشان دهند كه تحولات نوين در حوزه ارتباطات را دنبال مي كنند.
ضمنا مهارتهايي نظير جستجوي مقالات از سايتهاي علمي، شيوه ترجمه و خواندن مقالات انگليسي، مشاركت در مباحث جمعي، دفاع از آرای خود، موضعگيري علمي، خلاصه كردن و دسته بندي آراء، سازماندهي و ارائه مباحث به زبان فارسي آكادميك، يافتن ارتباط منطقي ميان مباحث مقالات مورد بحث و روش شناسي ارتباطات ملحوظ در اين مقالات، تايپ انگليسي و فارسي، مديريت وبلاگ روش شناسي (تشكيل هيئت تحريريه، تعيين مسئوليتها، تنظيم جلسات هيئت تحريريه، تصميم گيري در باره مطالب علمي وبلاگ)، نگارش مقالات كوتاه و نگارش طرح پايان نامه (نگارش پروپوزال يا طرح پايان نامه اختياري است اما به دانشجوياني كه طرح پايان نامه ي خود را تحويل دهند امتياز اضافي تعلق خواهد گرفت) در اين دوره تمرين خواهد شد. همچنين روش شناسي در گزينه گوگل داكس و معضلات نمونه گيري در آن را پيگيري خواهيم كرد.
نحوه ارزيابي دانشجويان:
۱) هر يك از دانشجويان موظفند حداقل يك مقاله از ميان مقالههاي معرفي شده را براي ارائه در كلاس انتخاب و آن را جستجو كرده و بعد از دسترسي به تعداد دانشجويان تكثير كنند و يك هفته قبل از ارائه آن را در اختيار ساير دانشجويان قرار دهند و هفته بعد آن را در كلاس مورد بحث قرار دهند. اين از وظايف دانشجويان است كه بدون مراجعه به استاد به جستجوي اينترنتي بپردازند. در پايان ارائه، دانشجو موظف است 1- مباحث كلاس، 2- مباحث استاد و 3- مباحث دانشجويان را براي ارائه در وبلاگ روش تحقيق آماده و با همكاري ساير دانشجويان در وبلاگ قرار دهد. 20% نمره
۲) در هر جلسه يكي از دانشجويان نيز به عنوان ارزياب به نقد مباحث ارائه شده در همان جلسه خواهد پرداخت و همه دانشجويان موظف به مطالعه كليه مقالهها و بحث در باره آنها ميباشند. در انجام مباحثات نبايد از شيوه پرسيدن از شخص ارائه دهنده ي مقاله استفاده شود بلكه در مباحثات بايد هر فرد ايده خود را بگونهاي ارائه كند كه مشخص شود مقاله را مطالعه كرده و اينكه نظرش چه كمكي به پيشبرد بحث ميكند. كوتاهي در انجام اين تكاليف قابل پذيرش نيست. 15% نمره
۳) دانشجويان موظفند هر هفته گزارشي از جستجوي كامپيوتري خود در باره آخرين مباحث ارتباطات با توجه به راهنمايي استاد ارائه كنند. 10%
۴) دانشجوياني كه مايلند طرح پاياننامه بنويسند بايد آن را تا پايان هفته اول دي ماه 1388 تحويل شود. 10% نمره
۵) مشاركت فعال در هيئت تحريريه وبلاگ روش شناسي. 10%
۶) امتحان كتاب باز در آخر ترم. 35% نمره. براي دانشجوياني كه طرح پاياننامه ارائه نميكنند 45% نمره.
دقت بفرماييد كه برآورده نشدن هريك از موارد بالا به تنهايي موجب خواهد شد كه دانشجو درس را در سال آينده تكرار نمايد.
جلسه اول: كليات روش و روش شناسي
جلسه دوم: فلسفه روش در علوم اجتماعي و در ارتباطات
جلسه سوم: سنتهاي روش كيفي در ارتباطات با تكيه بر مباحث ليندلاف تا فصل پنجم
جلسه چهارم: ادامه سنتهاي روش كيفي در ارتباطات با تكيه بر مباحث ليندلاف
جلسه بنجم: ادامه سنتهاي روش كيفي در ارتباطات با تكيه بر مباحث ليندلاف
جلسه ششم: ادامه سنتهاي روش كيفي در ارتباطات با تكيه بر مباحث ليندلاف
جلسه هفتم: نشانه شناسي بارت و بال
جلسه هشتم: روايت شناسي
جلسه نهم: مخاطب، بازسازي خود، و روش شناسي آنلاين و تكنولوژيهاي نوين
جلسه دهم: نمونه گيري در روشهاي كيفي و كمي
جلسه يازدهم: روشهاي مطالعه بين رشته اي خبر و گفتمان و روشهاي تحليل ايدئولوژي در متون ارتباطي
جلسه دوازدهم: اتنوگرافي و زمينه هاي بازسازي وسايل ارتباطي روزمره
جلسه سيزدهم: پديدارشناسي و رسانه هاي نوين
جلسه چهاردهم: روش مطالعه فضاهاي ميانجي
جلسه پانزدهم: جمع بندي و پرسش و پاسخ
جلسه شانزدهم: جمع بندي و پرسش و پاسخ در باره ي روشهاي كمي
